Waxa wax lala yaabo noqotay sida indho laanta ah iyo axmaqnimada ah ee ay dad badan oo maangaab ahi ay ugu riyaaqayaan ama ay ugu soo sacabo tumaan ragii 17-kii sanadood ee ina soo dhaafay iyagu Somaliland lugta jiidaayay ama dib u dhacaas iyo aqoonsi laantaas maanta inagu habsatay u sababta ahaa, maalin walba yaab leh waxa ay ugu argagax badnayd markii xisbi ku sheega Kulmiye uu mar labaad soo macmalay gudoomiye ku sheega markii horeba ku guuldaraystay in uu hanto ama ay umadu ku aaminto xukunka dalka iyada oo loo sababynaayay arimo aad u faro badan oo aan qoraalka kan ka danbeeya ku sooqaadan doono kaasi oo noqon doona taxane joogto ah.

Waxa jirta maah maah ah, Aniga oo Abahay la taag daran ayaa Abahayna uu Aabihii ii keenay, way cadahay waxa ay u jeedadu tahay, taasi oo  aan cidna ka  qarsoonayn, oo ah gudoomiye ku xigeen ku sheega ay soo macmaleen xisbigaasi Kulmiye ee ay soo doorteen Muse Biixi Cabdi, taasi oo maanta ayna sinaba u suurto galaynin in maanta isaga iyo Siilaanyo aan mar danbe xil lagu aamini karin, taasi oo ay tahay in ay umada Somaliland labadoodaba ay soo aragtay maamul iyo musuq maasuqooda oo ay lunsadeen hantidii umada, markii ay meel kasta buuxsadeen waxa ay xitaa boobeen hantidii guud iyo dhulkii umadu lahahyd ee guud Siilaanyo hadii lagu horeeyo waxa uu qaytay oo qaatay dhul uu Ilahay uun qiyaasi karo oo ay dawladu lahayd oo ku yaala magaalada Burco duleedkeeda, waxa taas sii dheer isaga oo lunsaday hantidii umada xiligii uu ahaa wasiirka maaliyada ee Somaliland, taasi oo cadaynteedii la hayo, oo la hayo qoraaladii uu madaxweynahii hore ee Somaliland uu u qoray mudane Siilaanyo oo uu kaga codsanaayay in uu xilka ka dago kadib markii uu lunsaday ama la waayay lacag ciidaasi ka badan oo uu isagu hayay ama uu masuul ka ahaa, Siilaanyo waxa uu masuul ka ahaa baabii iyo iska hor imaadkii beelahii SNM, Ma amaanaayo ragii ka soo hor jeeday ee ay is hayeen lakiin iyagii maanta meesha way ka baxeen isagana waxa la gudboon iyo afarta calancasta ah in ay umada ka hor dhaqaaqaan oo ayna iska dhigin dad maanta u xal ah Somaliland ee ay ogaadaan abaal xumidii ay gashadeen Somaliland.

Gudoomiye ku xigeenka Muse Biix, waxa la haboon in aanu maanta u soo cumaamdan in uu mar labaad uu umada xil u qabto isaga oo la soo arkay ama la yaqaano waxa uu ahaa markii uu xilka hayayay ama soo qabtay waxa looga fadhiyaa in uu umada u soo celiyo ceelasha biyaha ah ee uu qabsaday  iyo beerta ku taala Geedeeblay ee ay dawladu lahayd waxa xusid mudan in uu haysto oo uu xaaraan iyo xoog ku qabsay beertii Tijaabada xoolaha qaranka oo ay dhanka ku hayso ceelashii waawaeynaa ee umada Hargaysa ay biyaha ka cabi jireen , kuwaasi oo uu beertaasi uu xaaraanta ku qaatay uu ku waraabsado, Hargaysana ay qayb dhani biyo laan u dhimanayso oo haraad laynaayo, markaa ma masuulka caynkaas ah ayaa maantana raba in uu markale mansabka soo fuulo, waxa ayaan daro ah in Dr Gaboose iyo Afar tuug oo dunida Bangiyadeeda soo qarxiyay ay u sacbo tumaan Siilaanyo iyo Muse Biixi, oo ay umada hor keenaan markale taasina waa mid aan dhacaynin.

Maskaxda iyo caqliga Gaboose waa ta ku jirta Cadde Muse ee maanta dadkiisii iska hor iyo daba keenay waana macangagaas macanagagiisa mana aha nin umad iyo xataa 10 qof u talin kara oo maamuli kara, waxa na haboon in beenta kala dhexbaxo dadka masaakiinta ah ee aan aqoonin midabkiisa dhabta ah ee uu afarta hogaamiye dhaqameedna aanu seejinin dhaqankooda oo aanu isagu haba yaraatee la dhaqan ahay.

Waxa ay umadu kula talinaysaa Siilaanyo iyo Muuse Biixi in ay umada u soo celiyaan hantidoodii inta ayna doorasho iyo madaxtinimo ka hadlin hadii kale waxa ay sugaan waxii ay iyagu samayn jireen uun, oo aan ka dherayn dhinacood, waxa aan inyar xasussinayaa Siilaanyo iyo Muse in maanta ay Somaliland midaysantahay oo ay bari ilaa galbeed ay dacalada isku hayso, waxa aydun ahaydeen ragii diidanaa in Somaliland ay Caynabo dhaafto ee colaadaha ka dhex abuuraayay beelaha wada dega Somaliland ee diidanaa in la midoobo maanta ma xaad doonaysaan ma waxa idinka dhamaaday waxaad qaadateen mise waxa aad doonaysaan in aad godkii laga soo saaray ku celisaan, qoraalada danbe waxa aad kula socotaan warqadii uu Siilaanyo caalmka u diray markii lagu dhawaaqay gooni isutaaga Somaliland taasi oo uu lahaa ma aqoonsani dawlada Somaliland iyo xukumadiii C/raxmaan Tuur, manuu islahayn malaha Tuur waa dhimanayaa ee Somaliland u tudh,


Waxa uu qoraalkani qaybtiisa hore aan ku soo gabo gabynayaa Nin hadii uu seexdo oo uu soo tooso waa isagii uun waxana ka dhigan Siilaanyo iyo Muuse Biixi,waxbana iskmay badalin ee waa iyagii uun

Xuseen Saalax Axmed

soo gudbin/Qarannews

faafin/ Saylac.com